Organizatorzy domów i ośrodków często próbują nadać radzie programowej uprawnienia nadzorcze. Jest to niezgodne z ustawą o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.

“Samorządowa instytucja kultury. Instrukcja obsługi” – musisz ją przeczytać!

Zgodnie z ustawą z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej organy doradcze instytucji kultury oraz sposób ich powoływania określa statut.

Rada programowa jest organem doradczym instytucji kultury a nie organem kontroli wewnętrznej w instytucji. Tymczasem znane są próby nadania radzie programowej samorządowej instytucji kultury uprawnień np. do „zatwierdzania rocznego programów pracy” oraz „oceny ich realizacji”, czy też „składania wniosków dot. działalności instytucji do organizatora” a nawet „opiniowania kandydatów na stanowisko dyrektora oraz decyzji o odwołaniu dyrektora”.

Takie zapisy są niezgodny z ustawą o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Nadanie radzie uprawnień do „zatwierdzania rocznego programów pracy” oraz „ocena ich realizacji” stanowi naruszenie kompetencji dyrektora.

Ponadto niezgodne z prawem jest tworzenie w statucie pojęć i dokumentów, które nie mają oparcia w ustawie o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Należą do nich ww. „roczne programy pracy” oraz „sprawozdania merytoryczne”.

Jedynym obowiązkowym planem instytucji kultury jest plan finansowy zatwierdzany przez dyrektora. Z kolei obowiązki sprawozdawcze instytucji kultury określa ustawa finansach publicznych oraz ustawa o rachunkowości. Instytucja kultury ma obowiązek przedstawiać sprawozdania z wykonania budżetu (w części dot. dotacji od organizatora) oraz sprawozdanie finansowe (w tym bilans i rachunek zysków i strat).

Niezgodne z ustawą jest również zapisy dot. opiniowania kandydatów na dyrektora oraz decyzji o odwołaniu dyrektora. Tryb powoływania i odwoływania dyrektora również reguluje ustawa. Zgodnie z nią prawo do opiniowania mają związki zawodowe w danej instytucji oraz stowarzyszenia zawodowe i twórcze (również ogólnopolskie – nie ma wymogu członkostwa dyrektora lub kandydata oraz prowadzenia działalności w danej gminie). W ustawie nie ma mowy o organach doradczych.

Wątpliwe są również zapisy dot. składania przez radę programową wniosków do organizatora. Zgodnie z ustawą instytucję na zewnątrz reprezentuje wyłącznie dyrektor. W związku z tym rada nie jest uprawniona do występowania z wnioskami do organizatora w imieniu instytucji.